Göz Tansiyonu Nedir?
Göz Tansiyonu (Glokom): Görmenin Sinsi Hırsızı
Göz sağlığınızı korumanın en önemli adımlarından biri, çoğu zaman hiçbir belirti vermeden ilerleyen ancak kalıcı görme kaybına neden olabilen Göz Tansiyonunu yakından tanımaktır. Halk arasında "Karasu Hastalığı" olarak da bilinen glokom hakkında bilmeniz gereken temel bilgileri sizler için derledik.
Göz Tansiyonu (Glokom) Nedir?
Göz Tansiyonu, tıbbi adıyla Glokom, gözün içindeki sıvının (aköz hümör) basıncının yükselmesi ve bu yüksek basıncın, beyne görüntü sinyallerini taşıyan Görme Siniri'ne (Optik Sinir) zarar vermesiyle ortaya çıkan kronik bir hastalıktır.
Göz küresinin şeklini koruyan bu sıvı, sürekli üretilir ve bir drenaj sistemi (süzgeç) aracılığıyla gözden dışarı atılır.
Bu drenaj sisteminde tıkanıklık veya bozulma olduğunda, sıvı göz içinde birikir ve basınç yükselir.
Yüksek basınç, görme sinirinin hücrelerini tahrip ederek, tedavi edilmediği takdirde kalıcı görme kaybına ve hatta körlüğe yol açabilir.
Göz Tansiyonu Sinsi Bir Hastalık mıdır?
Evet, glokom genellikle "görmenin sinsi hırsızı" olarak adlandırılır.
En yaygın tipi olan Açık Açılı Glokom, çok ilerleyene kadar herhangi bir ağrı, kızarıklık veya görme şikâyeti yapmaz. Bu nedenle hasta, görme alanı yavaş yavaş daraldığı halde bunu fark edemez. Merkezi görme genellikle en sona kadar korunduğu için, hasta günlük hayatında bir sorun olduğunu ancak hastalık ileri seviyeye geldiğinde, yani görme sinirinin büyük bir kısmı hasar gördüğünde anlar.
Göz Tansiyonu Belirtileri Nelerdir?
Glokomun türüne ve evresine göre belirtiler değişir:
| Glokom Tipi | İlerleme Şekli | En Sık Görülen Belirtiler |
| Açık Açılı Glokom (En Sık Görülen) | Sinsi ve yavaş ilerler. | Çoğunlukla hiçbir belirti vermez. İlerleyen dönemlerde çevre görmede daralma (tünel görüşü). |
| Açı Kapanması Glokomu (Daha Az Görülen, Acil Durum) | Ani ve kriz şeklinde ortaya çıkar. | Şiddetli göz ve baş ağrısı, mide bulantısı ve kusma, gözde kızarıklık, ani görme bulanıklığı, ışıkların etrafında renkli halkalar (hale) görmek. |
| Doğuştan Glokom (Çocukluk Çağı) | Erken dönemde ortaya çıkar. | Gözde büyüme, aşırı sulanma, ışığa karşı hassasiyet (fotofobi). |
- Göz İçi Basıncı Ölçümü (Tonometri): Göz tansiyonunun sayısal değerinin ölçülmesi.
- Görme Siniri Muayenesi: Göz bebeğinden bakılarak optik sinirin hasar görüp görmediğinin incelenmesi.
- Görme Alanı Testi (Perimetri): Görme alanındaki kayıpların haritalanması.
- Göz Siniri Tomografisi (OCT): Görme sinir liflerinin kalınlığının ölçülerek hasarın erken tespiti ve takibi.
- Rutin Kontrol: Ailesinde glokom olanlar ve 40 yaş üstündeki herkes yılda bir kez detaylı göz muayenesinden geçmelidir.
- İlaç Bilgisi: Kullandığınız ilaçlar (özellikle uzun süreli kortizonlu ilaçlar) varsa, göz doktorunuzu mutlaka bilgilendirin.
- Yaşam Tarzı: Diyabet ve sistemik yüksek/düşük tansiyon gibi glokom riskini artıran hastalıkları kontrol altında tutun.
- İlaç Tedavisi (Göz Damlaları): En sık kullanılan başlangıç tedavisidir. Göz içi basıncını düşürmek için sıvının üretimini azaltan veya atılımını artıran damlalar kullanılır. Tedavide süreklilik ve düzenli kullanım hayati önem taşır.
- Lazer Tedavileri: Drenaj sistemini iyileştirmek veya sıvı üretimini azaltmak amacıyla uygulanabilir.
- Cerrahi Tedavi (Glokom Ameliyatı): Damlalarla veya lazerle kontrol altına alınamayan ya da ilerlemiş vakalarda cerrahi yöntemlere başvurulur. Ameliyatın amacı, göz içi sıvısının boşaltılacağı yeni bir kanal oluşturarak basıncı güvenli seviyelere düşürmektir.